Preadvies: Effecten van overstroming in beekdalen
Het onderzoek moet primair inzicht geven in de kwantitatieve effecten van overstroming met beekwater op de beschikbaarheid van nutriënten in beekdalen.
Beekmondingen Maas en Rijn: hoe herstellen we ze optimaal in de praktijk?
Onderzoek naar de potentiële ecologische meerwaarde (voor soortgroepen en ecosysteemfuncties) van een herstelde beekmonding voor beek, overgangszone en rivier.
Voedselaanbod voor overwinterende akkervogels
Onderzoek waarbij de kwaliteit van het landschap voor overwinterende akkervogels in kaart wordt gebracht. Welke habitats/gewassen zijn aantrekkelijk en waarom. Groenbemesters zijn hierbij het belangrijkst, maar we vergelijken ook met gaanstoppel en wintervoedselveldjes om het belang van groenbemesters goed te kunnen duiden.
Duurzame toekomst voor begrazing in aanwezigheid van de wolf
Dit onderzoek moet antwoord geven op de vraag welke invloed de wolf heeft op de jaarrond begrazing met runderen en paarden en hoe dit doorwerkt op de te behalen natuurdoelen en opstelling voor publiek.
Toekomst van vennen in het nat zandlandschap in 2050
Het onderzoek verkent hoe klimaatverandering de abiotische condities en soortensamenstelling van vennen in het natte zandlandschap beïnvloedt. Onzeker is of ecosystemen klimaatbestendig blijven, welke doelen haalbaar zijn in 2050 en hoe flora en fauna meebewegen. De studie vult een cruciale kennislacune voor toekomstgericht natuurbeheer.
Preadvies genetische erosie bij bedreigde plantensoorten in het Heuvelland
Versnipperde en kleine natuurgebieden leiden tot genetische verarming en uitstervingsrisico’s bij bedreigde plantensoorten. Inzicht in genetische diversiteit is noodzakelijk om effectieve maatregelen te nemen, zoals populatieversterking, zonder risico op uitteeltdepressie. Het Heuvelland biedt een geschikte regio voor onderzoek binnen de OBN‑kennisagenda en Limburgse soortenprojecten.
Herstelmaatregelen omvorming landbouw naar droge en natte heide in Noordenveld
Het onderzoek evalueert de langetermijneffecten van herstelmaatregelen bij de omvorming van landbouwgrond naar droge en natte heide in Noordenveld. Het bouwt voort op eerdere studies en onderzoekt of maatregelen zoals bekalken, verzuren, maaisel- of plagseltoepassing duurzaam effect hebben of herhaald moeten worden. Dit biedt waardevolle inzichten voor natuurbeheer en beleid.
Systeemherstel diep ingesneden beken in het Heuvelland
Beekdalen in Zuid-Limburg kampen met verdroging door diepe beekinsnijding, terwijl deze beken belangrijke macrofauna herbergen. Ophoging kan natuur herstellen maar schaadt mogelijk aquatische soorten. Snelle actie is nodig. De uitdaging is balans vinden tussen herstel van natte natuur en behoud van biodiversiteit, met lessen uit andere gebieden.
Natte overstromingsvlakten in het rivierengebied fase 2
Natte overstromingsvlaktes ontbreken grotendeels in het Nederlandse rivierengebied, terwijl ze belangrijk zijn voor biodiversiteit. Onderzoek toont dat factoren zoals waterduur, connectiviteit en bodemtype cruciaal zijn. Verdere studie is nodig om deze relaties beter te begrijpen en te vertalen naar effectief beheer, inrichting en beleid voor ecologisch waardevolle gebieden.
Gecombineerde bodembehandeling droge bossen
Dit OBN onderzoek onderzoekt of een combinatie van maatregelen – gedeeltelijke verwijdering van strooisel en toevoeging van kalk en steenmeel – kan bijdragen aan herstel van verzuurde droge bosbodems. Doel is de stikstofbalans en bodemchemie te verbeteren zonder het bodemleven blijvend te schaden. De resultaten moeten duidelijk maken of deze aanpak een effectieve herstelstrategie kan zijn voor stikstofgevoelige boshabitats.
Naar herstel van stroomdalgrasland in Nederland
Dit onderzoek richt zich op behoud, herstel en gunstige ontwikkeling van stroomdalgraslanden. Ook zal het perspectief voor duurzaam herstel en uitbreiding worden onderzocht, zowel wat betreft uitbreiding van gebieden vanuit voormalige landbouwgrond, als voor verbetering van de levensvatbaarheid van kwetsbare vegetaties.
Vergroten en verbinden langs macrogradiënten als sleutel tot biodiversiteitsherstel
Dit onderzoek is bedoeld om een kader te ontwerpen waarmee een onderbouwde afweging gemaakt kan worden tussen het vergroten en het verbinden van gebieden ten behoeve van het populatieherstel van prioritaire bedreigde soorten, aansluitend bij de macrogradiënten die in het Nederlandse landschap (potentieel) aanwezig zijn. En de effectiviteit te evalueren van bestaande verbindingen voor de dispersie van soorten en uitwisseling tussen deelpopulaties, zodat inzicht verkregen wordt in de kenmerken van goed functionerende verbindingszones.
Afwegingskader maaibeheer
In dit onderzoek wordt gekeken naar de ecologische effecten en financiële kosten van verschillende methoden van zomer- en wintermaaien (van handmatig tot zwaar materieel) op de flora, boven- en ondergrondse fauna en bodemgesteldheid van verschillende korte vegetaties (graslanden, moeras- en verlandingsvegetaties) onder verschillende standplaatscondities.
Inrichtingsmaatregelen buiten Natura2000 ter ondersteuning van de Natura2000 doelstellingen in het zandlandschap
Dit onderzoek zoekt naar oplossingen voor de stikstofproblematiek in zandlandschappen, met een focus op hoe omliggende gebieden kunnen bijdragen aan Natura2000-doelen. Door natuurinclusief landgebruik, zoals duurzame landbouw, waterberging en koolstofvastlegging, wordt gezocht naar manieren om natuur en menselijk gebruik te combineren. Beleidsinitiatieven zoals de Europese natuurherstelwet en de Bossenstrategie onderstrepen het belang van een bredere aanpak van natuurbehoud.
Effecten van recreatie op de kwaliteit van Nederlandse ecosystemen
Toenemende recreatiedruk leidt tot tegengestelde belangen en conflicten, zonder dat er duidelijke afwegingskaders zijn om hiermee om te gaan. Voor nagenoeg alle natuurbeheerders en beleidsmakers in Nederland betreft de omgang met recreatie een belangrijk actueel, maar (maatschappelijk) ingewikkeld, vraagstuk dat vraagt om oplossingen en richtlijnen-op-maat die helder zijn en op onderzoek en feiten zijn gebaseerd.
Ecologische effecten van beekbodemverhoging
Doel van dit onderzoek is vast te stellen wat de ecologische effecten zijn van reeds uitgevoerde beekbodemophogingprojecten op de ontwikkelingen in de levensgemeenschappen in de beek en het beekdal.
Middellange termijneffecten van steenmeelgift en het herstel van droge loofbossen met zomereik
Ontwikkeling van een voor natuurbeheerders effectieve maatregel voor herstel van de mineralenstatus, bodemchemie, bodemleven (microbieel, mycorrhiza), boomvitaliteit, kenmerkende biodiversiteit en de daarbij behorende voedselketens van loofbos met zomereik, door inzicht te verkrijgen in de middellange termijneffectiviteit van bosherstel door steenmeeltoediening.
Glanshaverhooiland in het heuvelland
Glanshaverhooilanden zijn zo goed als verdwenen uit Zuid-Limburg. In dit onderzoek wordt gekeken naar de landschapsecologie, abiotische condities en soortenrijkdom, om te bepalen welke maatregelen tot herstel en uitbreiding van genomen kunnen worden.
Invasieve exoten in Nederlandse rivieren
Onderzoek naar invasieve exoten in Nederlandse rivieren richt zich op het vergroten van systeemweerbaarheid. Het doel is om kwetsbaarheden in riviersystemen te identificeren en op basis daarvan inrichtingsadviezen te ontwikkelen voor duurzame bestrijding en preventie van invasieve soorten.
Verkerving van de zeereep voor een veerkrachtig duinlandschap
Onderzoek naar kerven in de zeereep richt zich op het bevorderen van duindynamiek door verstuiving, essentieel voor het herstel van Grijze en Witte duinen. Het doel is om beleidsmakers en beheerders te voorzien van inzichten voor effectieve dynamisering en ecologisch herstel van duingebieden.
Veranderingen in de voedselkwaliteit voor herbivore dieren
Dit onderzoek richt zich op de impact van stikstofdepositie op de voedselkwaliteit van vegetatie in verschillende ecosystemen en de gevolgen daarvan voor herbivoren. Het onderzoekt veranderingen in voedingsstoffen, bodemrelaties, en ecosysteemresponsen op verhoogde stikstofniveaus, met als doel beheerstrategieën te ontwikkelen.
Bevloeiing met oppervlaktewater als herstelmaatregel in basenrijke trilvenen
Dit onderzoek richt zich op het herstellen en behouden van basenrijke venen, zoals trilvenen, door de inbreng van bufferende stoffen via bevloeiing en andere technieken. Het biedt een leidraad voor beheerders om stikstofgevoelige natuur tegen verzuring en eutrofiering te beschermen.
Effecten van nutrientenfluxen op de biogeochemie en vegetatie van kwelzones
Het onderzoek richt zich op de effecten van nitraat, sulfaat en fosfaat in grondwater op kwelafhankelijke ecosystemen zoals blauwgraslanden en trilvenen. Het doel is om de impact van deze stoffen op de biogeochemie en kwaliteit van deze habitats te begrijpen en richtlijnen te ontwikkelen voor duurzaam beheer.
Kalkarme Grijze duinen of Duinheide – de rol van wortelbiomassa
Het onderzoek richt zich op de impact van wortelbiomassa, fosforbeschikbaarheid en plantstrategieën op verstuiving in kalkarme en kalkrijke duinen, met het doel om te bepalen wanneer het stimuleren van verstuiving zinvol is voor het behoud van Grijze duinen of wanneer alternatieve habitatontwikkeling, zoals Duinheide, beter is.