Artikel: Natuurbeheer matchen van soort- en gebiedseigenschappen
Artikel Vakblad natuur, bos, landschap – april 2026 Vogels zijn de best bestudeerde groep in het wild levende, gewervelde diersoorten van Nederland. Toch blijkt het niet gemakkelijk om het natuurbeheer en -beleid zodanig vorm te geven dat we telkens de juiste omstandigheden in het landschap weten te creëren waarin populaties kunnen standhouden of herstellen. Als […]
Gezocht Voorzitter OBN Deskundigenteam Cultuurlandschap
Het Nederlandse cultuurlandschap staat voor grote uitdagingen. De biodiversiteit staat onder druk, boerenlandvogels nemen af en landschapselementen zoals heggen, houtwallen en sloten vragen om herstel en goed beheer. Tegelijk groeit de aandacht voor natuurinclusieve landbouw en de verbinding tussen voedselproductie en natuurkwaliteit. OBN Natuurkennis is een kennisnetwerk waarin experts uit natuurbeheer, beleid en wetenschap samenwerken […]
Artikel: Variatie in begrazing beter voor duinsoorten
Artikel Nature Today – 8 april Veel duingebieden worden jaarrond begraasd om verruiging tegen te gaan. Meer afwisseling in graadruk kan echter gunstig zijn voor soorten die kwetsbaar zijn voor begrazing, blijkt uit OBN-onderzoek waarin deze ‘wisselbegrazing’ werd getest. Begrazing is een van de meest toegepaste herstel- en beheermaatregelen in de Nederlandse kustduinen. De maatregel […]
Jaarverslag 2025 van OBN Natuurkennis en UPN
Een nieuwe fase in natuurkennis Het jaar 2025 markeert een belangrijke nieuwe fase voor OBN Natuurkennis en het Uitvoeringsprogramma Programma Natuur (UPN). Met de start van een zesjarige samenwerking tussen LVVN, BIJ12 en VBNE is het bestaande sterke fundament wederom gecontinueerd voor de toekomst van kennisontwikkeling voor natuurherstel in Nederland. Deze nieuwe periode staat niet alleen […]
Waarom libellen verdwijnen uit Nederlandse vennen: zuurstofgebrek als stille boosdoener
Artikel Nature Today – 11 februari Vennen vormen kleine, natte oases in het anders droge Nederlandse heidelandschap en herbergen een unieke biodiversiteit. Vooral libellen zijn kenmerkend voor deze wateren. Tot circa 2010 waren soorten zoals de maanwaterjuffer, noordse witsnuitlibel en zwarte heidelibel nog algemeen, maar sindsdien is hun aantalsafname groot. In sommige gebieden zijn ze […]
Artikel Current Biology: How human infrastructure threatens biodiversity by squeezing sandy coasts
Artikel Current Biology, november 2025: Hoe menselijke infrastructuur biodiversiteit bedreigt door duinen in te perken Korte samenvatting Lansu et al. tonen aan dat de biodiversiteit van duinen in Nederland en het zuidoosten van de Verenigde Staten toeneemt met de breedte van ongestoorde kustzones. Bij een kustbreedte van 800–1.800 meter wordt 75% van het potentiële biodiversiteitsniveau […]
Geactualiseerd Afwegingskader Ooibossen voor betere inrichting van uiterwaarden
Het Afwegingskader Ooibossen – een belangrijk instrument voor natuurplanners, ontwikkelaars en terreinbeheerders – is recent geactualiseerd en online beschikbaar gesteld via een interactieve StoryMap. Dit afwegingskader helpt bij het maken van onderbouwde keuzes over waar en hoe nieuwe ooibossen duurzaam kunnen worden ontwikkeld in de uiterwaarden van de grote rivieren. Wat is het Afwegingskader Ooibossen? […]
Tussenrapport: Kerven maken duinen dynamischer
Kerven in de Zeereep Een consortium van wetenschappers en adviesbureaus onderzoekt vanuit het DT Duin en kustlandschap van OBN-natuurkennis het gedrag van bestaande kerven in Nederland. Dit onderzoek bestaat uit een morfologisch en een ecologisch deel. Voor het morfologisch deel is recentelijk een tussenrapport gepubliceerd. Dit onderzoek heeft tot doel de aanleg en het beheer […]
Artikel: Een brede kust is veiliger en diverser
Beheer wordt effectiever als de kust breder is Kustlandschappen staan steeds meer onder druk. Terwijl aan de ene kant de zeespiegel stijgt, worden ze aan de landzijde begrensd door bebouwing, infrastructuur, bebossing, inpoldering en harde versterkingen zoals dijken. Deze inklemming staat internationaal te boek als de ‘coastal squeeze’ en wordt in het Nederlands aangeduid met […]
Terugblik succesvol Natuurcongres
Dinsdag 4 november 2025 vond het tweede Natuurcongres ‘Samenwerken aan natuurherstel’ plaats, georganiseerd door de Lerende Samenwerking Programma Natuur en OBN Natuurkennis. Meer dan 600 beleidmakers, natuurbeheerders, adviseurs en wetenschappers waren aanwezig. Wij kijken terug op een inspirerende dag vol kennisuitwisseling, nieuwe inzichten en waardevolle ontmoetingen. Terugblik Was je erbij, dan kan je alles nog […]
Artikel Science 25-09-25: Kritische habitatdrempels voor effectief behoud van bestuivers in agrarische landschappen
Een aantal OBN deskundigenteam-leden zijn mede-auteur van een artikel over een internationaal onderzoek dat recentelijk in Science is gepubliceerd (25-09-2025): Critical habitat thresholds for effective pollinator conservation in agricultural landscapes, oftewel: Kritische habitatdrempels voor effectief behoud van bestuivers in agrarische landschappen. Samenvatting: De biodiversiteit in door mensen gedomineerde landschappen neemt af, maar onderbouwde natuurdoelen om […]
Op pad met Duitsers en Belgen: wat Limburg kan leren van de Eifel
Waarom met oogkleppen naar Zuid-Limburg kijken als over de grens vergelijkbare natuur is? Het deskundigenteam Heuvellandschap van OBN Natuurkennis ging met Duitse en Belgische collega’s op pad in de Eifel, een verrassende ervaring die om navolging vraagt. Een groep natuurbeheerders en onderzoekers dromt samen rond enkele vierkante meters ongemaaid grasland in het Duitse natuurreservaat Sistig-Krekeler […]
Artikel Cyclisch peilbeheer laat kleimoerassen beter functioneren
Artikel Vakblad natuur bos landschap – juli 2025 – tekst: Kerstin Bouma (NIOO-KNAW/WUR), Perry Cornelissen (Staatsbosbeheer), Mennobart van Eerden (Eemu Ecologisch advies), Bart Nolet (NIOO-KNAW/UvA), Liesbeth Bakker (NIOOKNAW/WUR) In natuurlijke moerassen varieert het waterpeil. Delen vallen tijdelijk droog of komen onder water te staan, wat leidt tot nieuwe typen leefgebied voor planten en dieren. Dijken en dammen […]
Veen vernatten als natuur- en klimaatmaatregel
Artikel Vakblad Natuur Bos Landschap herfst 2025 Veen heeft vaak last van verdroging. Simpelste oplossing: ga vernatten. Maar werkt dat ook en komt daarmee de biodiversiteit weer terug? Hoe pak je dat aan en waar moet je aan denken? Na onderzoek zijn de belangrijkste ‘draaiknoppen’ voor inrichting en beheer beschreven in een beslisboom. Lees hier […]
Herstelmaatregelen kunnen leiden tot slechtere waterkwaliteit
Artikel Vakblad Natuur Bos Landschap: herfst 2025: In veel Nederlandse laagveengebieden is de waterkwaliteit onvoldoende. Het is opvallend dat juist in wateren waar de waterkwaliteit een aantal jaren geleden nog relatief goed was, die slechter is geworden. Met als gevolg een groot verlies van de aquatische biodiversiteit. Het vermoeden is dat dit geen toeval is: […]
Joost Vogels verdedigt proefschrift Out of balans
Op woensdag 15 oktober om 14:30 verdedigt Joost Vogels, senior onderzoeker bij Stichting Bargerveen en lid van het OBN deskundigenteam Fauna, zijn proefschrift getiteld Out of balance, A stoichiometric perspective on heathland biodiversity loss in het openbaar in de aula van de Radboud Universiteit Nijmegen, Comeniuslaan 2 6525 HP Nijmegen. Het proefschrift gaat over het herstellen […]
Natuurgraslanden: wel of niet bemesten?
Artikel in het Vakblad natuur bos landschap, zomer 2025 Voor beheerders van grasland is het niet altijd duidelijk of je de natuurtypen vochtig hooiland, kruiden- en faunarijk grasland, glanshaverhooiland en vochtig weidevogelgrasland wel of niet zou moeten bemesten met vaste mest. Dit heeft deels te maken met hoe BIJ12 deze beheertypen beschrijft. Deze beschrijvingen zijn […]
Drooglegging als tijdelijke maatregel
Artikel in het Vakblad natuur bos landschap, zomer 2025 In de Kropswolderbuitenpolder onderzocht Het Groninger Landschap het effect van tijdelijke drooglegging op moerasgebieden. Het verlagen van het waterpeil kan nuttig zijn om vegetaties te herstellen en structuren te verbeteren, maar het werkt niet altijd zoals gehoopt. In 2023-2024 werd water uit de polder afgevoerd om […]
Nieuw artikel Kustknel bedreigt duinbiodiversiteit
Over het rapport Ruimte voor zand is het wetenschappelijk artikel verschenen in De Levende Natuur, nr4, 2025, p 150 – 153, Kustknel bedreigt duindiversiteit, Eva Lansu, e.a. Het duinlandschap zit wereldwijd in de knel: aan landzijde rukt de bebouwing op, aan zeezijde stijgt het water en erodeert de kust. Dit fenomeen, coastal squeeze of kustbeknelling […]
Effecten droogte voor natuur – Droogtemonitoring Natuur
Wil jij weten hoe droog het in Nederland is en wat de effecten daarvan zijn op de natuur? OBN Natuurkennis werkt mee aan de droogtemonitor van Rijkswaterstaat. Hierop vindt je data en duiding tijdens perioden van watertekort en droogte in Nederland. De stand van zaken Droogtemonitoring Natuur van 1 juli 2025: De droogte leidt tot […]
Herstel heischraal grasland op voormalige landbouwgrond met maaisel en zaden
Heischraal grasland is een ernstig door stikstofdepositie, verdroging en versnippering bedreigd prioritair habitattype, waarvan veel karakteristieke planten soorten op de Rode Lijst staan. Naast het behoud van de laatste 36 hectare goed ontwikkelde droge en vochtige heischrale graslanden, wordt ingezet op uitbreiding van het areaal op voormalige landbouw grond. Na afgraving van de voedselrijke bouwvoor […]
Nieuw adviesrapport: Inventarisatie mogelijke achteruitgang krabbenscheer
Het nieuwe OBN Raad en Daad adviesrapport over Krabbenscheer (Stratiotes aloides) geeft antwoord op de vraag: “Is er sprake van een wijdverspreide achteruitgang van deze soort in Nederland? De conclusie? Ja, maar liefst 80% van de beheerders meldt een achteruitgang in hun gebieden! De onderzoekers concluderen dat er niet één duidelijke factor verantwoordelijk is, maar […]
Nieuw adviesrapport: Stappenplan maaiseldonaties
De komende jaren worden op diverse plekken in Zuid-Limburg natuurontwikkelingsprojecten uitgevoerd. De slagingskans van dit soort projecten is groter als er maaisel wordt aangebracht uit percelen met de gewenste vegetatie. Gezien het beperkte aantal bronlocaties tegenover een groeiend aantal projecten, is advies gevraagd over maaiseldonaties. Het advies? Overweeg alternatieven voor vlakdekkende maaiseldonaties en gebruik […]
Ook akkerbouwer kan basisnatuur herstellen
Ook op akkerland liggen voldoende kansen om bij te dragen aan de zogenoemde Basiskwaliteit Natuur. Dit blijkt uit een nieuw rapport van OBN Natuurkennis. Meer natuur op akkers is ook winst voor aangrenzende natuurgebieden. Al langer groeit het besef dat niet alleen de bescherming van zeldzame natuur in natuurgebieden belangrijk is. Ook de ‘gewone soorten’ […]