De brochure ‘Liggend Bergvlas, een botanische parel onder druk’ beschrijft vijf jaar onderzoek naar natuurbehoud in het Vlaggeduin, Katwijk. Het bevat beheeradviezen voor de bescherming van zeldzame soorten en kalkrijke duingraslanden, met focus op verstuiving, begrazing en biodiversiteitsherstel.
Het Vlaggeduin in Katwijk is een uniek natuurgebied met kalkrijke duingraslanden, een belangrijk Europees habitattype dat bedreigd wordt door stikstofdepositie en verruiging. De aanwezigheid van zeldzame soorten zoals Liggend bergvlas en Bleek schildzaad benadrukt de ecologische waarde van dit gebied. Gedurende vijf jaar hebben experts onderzoek verricht naar de effecten van verstuiving, vegetatieontwikkeling en stikstofdepositie om passende beheerstrategieën te ontwikkelen. Uit het onderzoek blijkt dat beheermaatregelen, zoals gecontroleerde verstuiving en begrazing, essentieel zijn om de biodiversiteit te behouden en verdere verruiging tegen te gaan. Een belangrijke beheermaatregel in kalkrijke duingraslanden is het toelaten en reguleren van kleinschalige verstuivingsdynamiek, die zorgt voor een constante toevoer van kalkhoudend zand in de toplaag van de duingraslanden. Kritische plantensoorten, waaronder Liggend bergvlas, verdragen slechts een zekere hoeveelheid overstuiving. Dit vraagt dus om een actieve regulering van
deze dynamiek: toelaten waar het kan en dempen waar het moet. Het gebruik van een schaapskudde en het verwijderen van populieren helpen hierbij door het open karakter van de duinen te ondersteunen.
